Studia medycyna – Farmakologia – farmakokinetyka

Farmakokinetyka

To dział farmakologii zajmujący się badaniem losów leków w organizmie, obejmujący wchłanianie, dystrybucję, metabolizm i wydalanie.

Wchłanianie leku

Proces, w którym substancja czynna dostaje się do krwiobiegu po podaniu, co wpływa na jej biodostępność.

Biodostępność

Odsetek leku, który dociera do krążenia ogólnego w formie niezmienionej po podaniu.

Obszar pod krzywą (AUC)

Mierzy całkowitą ekspozycję organizmu na lek, jest to całkowita ilość leku w czasie.

Half-life

Czas, w którym stężenie leku w osoczu spada o połowę; kluczowy parametr w ustalaniu dawkowania.

Metabolizm leku

Proces biochemiczny, w którym leki są przekształcane w organizmie, często w wątrobie.

Eliminacja

Proces usunięcia leku z organizmu, głównie przez nerki w formie moczu.

Dystrybucja

Rozkład leku w organizmie, zależny od jego właściwości fizykochemicznych i cech tkankowych.

Czynniki wpływające na wchłanianie

pH, obecność jedzenia, forma leku (tabletka, płyn) oraz przepuszczalność błon komórkowych.

Pojemność dystrybucji (Vd)

Objętość, w której lek wydaje się być rozpuszczony; łączy się z jego dystrybucją w organizmie.

Interakcje lekowe

Zmiany efektów działania leku spowodowane jednoczesnym stosowaniem innych substancji.

Inhibitory enzymów

Leki, które zmniejszają aktywność enzymów metabolizujących inne leki, co może zwiększać ich stężenie.

Induktory enzymów

Leki, które zwiększają aktywność enzymów, co może prowadzić do szybszego metabolizmu innych leków.

Współczynnik bezpieczeństwa

Stosunek dawki toksycznej do dawki terapeutycznej; pozwala ocenić bezpieczność leku.

Faza I prób klinicznych

Badania mające na celu ocenę bezpieczeństwa oraz określenie dawkowania leku na małej grupie ochotników.

Kiedy zachodzi wchłanianie?

Zachodzi po podaniu leku, zanim dotrze do krążenia ogólnego.

Różnice między wchłanianiem doustnym a dożylnym

Dousteu wchłania się przez układ pokarmowy, a dożylne omija wchłanianie, wprowadzając lek bezpośrednio do krwi.

Uzupełnij zdanie: Farmakokinetyka opisuje ___

losy leków w organizmie, w tym ich wchłanianie, dystrybucję, metabolizm i wydalanie.

Co to jest clearance?

To miara szybkości, z jaką lek jest usuwany z organizmu; kluczowy parametr dla ustalania dawkowania.

Prawda czy fałsz: Metabolizm leku zawsze prowadzi do jego aktywacji.

Fałsz, ponieważ wiele leków jest metabolizowanych do form nieaktywnych lub toksycznych.

Rola wątroby w farmakokinetyce

Wątroba jest głównym miejscem metabolizmu leków, gdzie enzymy przekształcają substancje czynne.

Jakie są rodzaje metabolizmu?

Metabolizm fazy I (utlenianie, redukcja) i fazy II (sprzęganie z innymi związkami).

Jak obliczyć biodostępność?

Biodostępność = (AUC doustnie / AUC dożylnie) × 100%

Stężenie terapeutyczne

Zakres stężenia leku w organizmie, który zapewnia pożądany efekt terapeutyczny.

Jakie są skutki nieprawidłowego dawkowania?

Mogą prowadzić do toksyczności lub braku skuteczności terapii.

Rola nerki w wydalaniu

Nerki filtrują krew i usuwają leki oraz ich metabolity przez mocz.

Fazy cyklu życia leku

Wchłanianie, dystrybucja, metabolizm, wydalanie.

Jakie są przyczyny zmienności farmakokinetycznej?

Genetyka, wiek, stan zdrowia, interakcje lekowe oraz dieta.

Co to jest pierwsze przejście?

Zjawisko, w którym lek jest metabolizowany w wątrobie przed dotarciem do krążenia ogólnego po podaniu doustnym.

Współczynnik kumulacji

Odsetek leku, który gromadzi się w organizmie po wielokrotnym podaniu, wpływa na bezpieczeństwo terapii.