Matura fizyka – Ruch prostoliniowy i przyspieszenie

Ruch prostoliniowy

Ruch, w którym ciało porusza się wzdłuż prostej linii, zachowując stałą prędkość lub przyspieszenie.

Prędkość średnia

Wyrażona wzorem: $\displaystyle v_{śr} = \\frac{\Delta s}{\Delta t}$, gdzie $\displaystyle \Delta s$ to droga, a $\displaystyle \Delta t$ to czas.

Przyspieszenie

Zmiana prędkości ciała w jednostce czasu, opisane wzorem $\displaystyle a = \\frac{\Delta v}{\Delta t}$.

Prawda czy fałsz: Ruch prostoliniowy jest zawsze jednostajny.

Fałsz, ponieważ może być również przyspieszony lub opóźniony.

Droga w ruchu jednostajnym

Oblicza się jako $\displaystyle s = vt$, gdzie $\displaystyle s$ to droga, $\displaystyle v$ to prędkość, a $\displaystyle t$ to czas.

Różnica między prędkością a szybkością

Prędkość to wielkość wektorowa, a szybkość to wielkość skalarna.

Uzupełnij zdanie: Przyspieszenie to ______.

zmiana prędkości w czasie.

Jednostka przyspieszenia

W układzie SI: $\displaystyle m/s^2$.

Ruch jednostajnie przyspieszony

Ruch, w którym przyspieszenie jest stałe, co prowadzi do liniowego wzrostu prędkości.

Wzór na prędkość końcową

Oblicza się jako $\displaystyle v = v_0 + at$, gdzie $\displaystyle v_0$ to prędkość początkowa.

Co to jest droga w ruchu przyspieszonym?

Można ją obliczyć ze wzoru: $\displaystyle s = v_0 t + \\frac{1}{2} a t^2$.

Prawda czy fałsz: Ruch prostoliniowy nie wymaga siły.

Fałsz, siła jest potrzebna do zmiany prędkości ciała.

Czynniki wpływające na ruch prostoliniowy

Siła, masa, opory powietrza, tarcie.

Przykład ruchu prostoliniowego

Samochód poruszający się po autostradzie z konstantną prędkością.

Ilość przyspieszenia

Przyspieszenie oblicza się jako $\displaystyle a = \\frac{F}{m}$, gdzie $\displaystyle F$ to siła, a $\displaystyle m$ to masa ciała.

Przyspieszenie grawitacyjne

Na Ziemi wynosi około $\displaystyle 9.81 \, m/s^2$, kierunek jest zawsze w dół.

Uzupełnij zdanie: Przyspieszenie to wektor o kierunku ______.

zmiany prędkości.

Ruch opóźniony

Ruch, w którym przyspieszenie jest ujemne, co skutkuje zmniejszaniem się prędkości.

Co to jest ruch jednostajny?

Ruch, w którym ciało porusza się z niezmienną prędkością, co oznacza zero przyspieszenia.

Różnica między przyspieszeniem a prędkością

Przyspieszenie to zmiana prędkości w czasie, prędkość to szybkość z kierunkiem.

Prawda czy fałsz: Każdy ruch prostoliniowy jest przyspieszony.

Fałsz, ruch może być jednostajny.

Jak obliczyć drogę w ruchu opóźnionym?

Używając wzoru $\displaystyle s = v_0 t - \\frac{1}{2} a t^2$.

Przyspieszenie a siła

Zgodnie z II zasadą dynamiki Newtona: $\displaystyle F=ma$, gdzie $\displaystyle F$ to siła, $\displaystyle m$ to masa, a $\displaystyle a$ to przyspieszenie.

Co to jest przyspieszenie dośrodkowe?

Przyspieszenie działające na obiekt poruszający się po okręgu, skierowane do centrum okręgu.

Przykład ruchu jednostajnie przyspieszonego

Piłka spadająca swobodnie w polu grawitacyjnym Ziemi.

Kiedy mówimy o przyspieszeniu stałym?

Kiedy wartość przyspieszenia nie zmienia się w czasie.

Uzupełnij zdanie: Przyspieszenie może być ______.

dodatnie, ujemne lub zerowe.