Notatki maturalne z biologii cz. 1

Jakie są składniki węglowodanów?

Węglowodany składają się z atomów węgla, wodoru i tlenu.

Co to są monosacharydy?

To węglowodany mające od 3 do 7 atomów węgla.

Jakie są przykłady monosacharydów?

Przykłady to triozy, pentozy i heksozy.

Co to są disacharydy?

Węglowodany złożone z dwóch monosacharydów połączonych wiązaniem O-glikozydowym.

Co to są polisacharydy?

Polisacharydy to węglowodany złożone z wielu monosacharydów.

Jakie są główne rodzaje polisacharydów?

Homoglikany i heteroglikany.

Jakie są właściwości węglowodanów?

Są substancjami chemicznie obojętnymi oraz słodkimi.

Czym jest skrobia?

Skrobia to substancja zapasowa roślin, zbudowana z glukozy.

Jakie są funkcje glikogenu?

Jest główną substancją zapasową u zwierząt.

Czym różni się celuloza od skrobi?

Celuloza ma prostą strukturę łańcucha, a skrobia spiralną.

Jakie są cechy budowy glukozy?

Glukoza jest monosacharydem o wzorze C6H12O6.

Co to jest wiązanie O-glikozydowe?

Wiązanie powstające między grupą karboksylową a hydroksylową.

Jakie grupy karbonylowe występują w węglowodanach?

Grupa ketonowa (-CO) oraz aldehydowa (-CHO).

Jakie cukry są transportowe u roślin?

Sacharoza stanowi postać transportową cukrów.

Jakie są rodzaje lipidów?

Dzielimy je na proste, złożone i izoprenowe.

Jak powstają tłuszcze właściwe?

Powstają z glicerolu i kwasów tłuszczowych przez estryfikację.

Czym są fosfolipidy?

Zawierają alkohol, kwasy tłuszczowe i resztę fosforanową.

Jakie są funkcje tłuszczów?

Pełnią rolę energetyczną, termoizolacyjną, ochronną i budulcową.

Czym są steroidy?

Są to lipidy izoprenowe, zawierające cztery pierścienie.

Jakie są różnice między tłuszczami zwierzęcymi a roślinnymi?

Tłuszcze zwierzęce są stałe, a roślinne płynne.

Jak fosfolipidy tworzą błony komórkowe?

Tworzą dwuwarstwę dzięki charakterowi amfipatycznemu.

Czym są woski?

Estry kwasów jednokarboksylowych i alkoholi monohydroksylowych.

Jakie jest znaczenie cholesterolu?

Utrzymuje sztywność błon komórkowych i jest prekursorem hormonów.

Jakie właściwości mają lipidy?

Są nierozpuszczalne w wodzie, dobrze rozpuszczalne w rozpuszczalnikach niepolarnych.

Jakie są funkcje glikolipidów?

Wchodzą w skład błon komórkowych i uczestniczą w rozpoznawaniu komórek.

Co to jest aminokwas?

Podstawowy składnik białek, zawierający grupy funkcyjne.

Jakie są rodzaje białek?

Białka proste i złożone.

Co to jest wiązanie peptydowe?

Powstaje między grupą karboksylową i aminową dwóch aminokwasów.

Jakie są struktury białek?

Pierwszorzędowa, drugorzędowa, trzeciorzędowa i czwartorzędowa.

Jakie wiązania stabilizują strukturę trzeciorzędową?

Wiązania wodorowe, oddziaływania hydrofobowe i mostki dwusiarczkowe.

Jakie są funkcje białek?

Budulcowe, enzymatyczne, transportowe i regulacyjne.

Czym jest denaturacja białek?

Proces zmiany struktury przestrzennej białek pod wpływem czynników.

Jakie są przykłady białek globularnych?

Hemoglobina, immunoglobuliny.

Jakie są białka fibrylarne?

Białka, które nie rozpuszczają się w wodzie, jak kolagen.

Co to jest koagulacja białek?

Proces zmiany stanu białek w obecności soli metali lekkich.

Co to jest struktura drugorzędowa białek?

Kształty łańcucha polipeptydowego, takie jak alfa-helisa i beta-harmonijka.