Matura biologia – Fotosynteza – faza jasna i ciemna

Faza jasna

Część fotosyntezy, która zachodzi w tylakoidach, gdzie energia świetlna jest przekształcana w energię chemiczną.

Chlorofil

Barwnik roślinny odpowiedzialny za absorbcję światła w fazie jasnej. Najlepiej pochłania światło niebieskie i czerwone.

Reakcje fotochemiczne

To procesy, w których energia świetlna jest używana do rozkładu wody na tlen, protony i elektrony.

Zjawisko fluorescencji

Emisja światła przez chlorofil po naświetleniu. Pozwala na określenie efektywności fotosyntezy.

ATP i NADPH

Produkty fazy jasnej, które są używane w fazie ciemnej do syntezy glukozy.

Foton

Cząstka światła, która jest absorbowana przez chlorofil podczas fazy jasnej.

Transport elektronów

Proces, w którym elektrony przechodzą przez łańcuch transportowy, generując gradient protonowy.

Fotofosforylacja

Sposób wytwarzania ATP poprzez fosforylację ADP w wyniku energii z transportu elektronów.

Tlen

Produkt uboczny fazy jasnej, który jest wydalany do atmosfery w wyniku rozkładu wody.

Woda w fotosyntezie

Źródło elektronów i protonów, niezbędnych w fazie jasnej. Rozkłada się na tlen i jony wodorowe.

Czynniki wpływające na fotosyntezę

Światło, woda, temperatura, i stężenie dwutlenku węgla mają kluczowy wpływ na wydajność procesu.

Faza ciemna

Proces, który zachodzi w stromie chloroplastów, gdzie odbywa się synteza glukozy z CO₂.

Cykl Calvina

Seria reakcji w fazie ciemnej, które przekształcają CO₂ w glukozę za pomocą ATP i NADPH.

Rybulozo-1,5-bisfosforan

Cztery węgle z CO₂ w cyklu Calvina, do którego dołącza się CO₂.

Enzym RuBisCO

Kluczowy enzym cyklu Calvina, katalizujący reakcję między CO₂ a rybulozo-1,5-bisfosforanem.

Glukoza

Końcowy produkt fazy ciemnej, który może być wykorzystany do produkcji energii lub przechowywany jako skrobia.

Kiedy zachodzi faza ciemna?

Faza ciemna może zachodzić w ciągu dnia i nocy, o ile są dostępne ATP i NADPH.

Rola NADPH

Służy jako donor elektronów w reakcjach redukcji podczas cyklu Calvina.

Ostateczny produkt cyklu

Glukoza, która może być przekształcana w inne związki organiczne w roślinie.

Wydajność fotosyntezy

Zależy od stężenia CO₂, dostępności wody, temperatury i intensywności światła.

Zjawisko osmozy

Rola wody w regulacji ciśnienia turgorowego komórek roślinnych, co wpływa na fotosyntezę.

Faza jasna vs ciemna

Faza jasna wymaga światła, natomiast faza ciemna nie wymaga, ale wykorzystuje produkty fazy jasnej.