Matura biologia – Ekologia – populacje i biocenoza

Co to jest populacja?

Zbiór osobników jednego gatunku, które zamieszkują określony obszar i współżyją ze sobą.

Czym jest gęstość populacji?

Liczba osobników na jednostkę powierzchni lub objętości, istotna w badaniach ekologicznych.

Różnica między populacją a gatunkiem

Populacja to zbiór osobników jednego gatunku, a gatunek to grupa organizmów zdolnych do krzyżowania się.

Jakie czynniki wpływają na gęstość populacji?

Dostępność pokarmu, warunki środowiskowe, choroby oraz interakcje między osobnikami.

Uzupełnij zdanie: Wzrost liczby osobników w populacji nazywamy ___

rozrodem.

Kryteria określające strukturę populacji

Wiek, płeć, rozkład przestrzenny oraz liczebność osobników.

Czym jest krzywa przeżycia?

Graficzna reprezentacja liczby osobników w danej grupie wiekowej w czasie.

Prawda czy fałsz: Populacje zawsze rosną.

Fałsz, ponieważ populacje mogą podlegać fluktuacjom z powodu czynników środowiskowych.

Jakie są typy krzywych przeżycia?

Typ I (długożyjące), Typ II (stałe ryzyko), Typ III (krótkowieczne).

Czym jest nośność środowiska?

Maksymalna liczba osobników, jaką środowisko może utrzymać przy długoterminowej stabilności.

Czynniki regulujące populację

Czynniki biotyczne (np. drapieżnictwo) i abiotyczne (np. warunki klimatyczne).

Co to jest migracja?

Przemieszczanie się osobników w odpowiedzi na zmiany w środowisku lub w poszukiwaniu pokarmu.

Czym jest reprodukcja wegetatywna?

Forma rozmnażania bezpłciowego, polegająca na tworzeniu nowych osobników z fragmentów rodzicielskich.

Czym jest zasada optimalizacji?

Przyjęcie, że organizmy dążą do maksymalizacji zysków energetycznych przy minimalizacji kosztów.

Jak można mierzyć liczebność populacji?

Metody bezpośrednie (liczenie osobników) i pośrednie (pułapki, ślady).

Czym jest efekt Allee?

Zjawisko, w którym niska liczebność populacji prowadzi do trudności w reprodukcji.

Co to jest biocenoza?

Zespół różnych gatunków organizmów współistniejących w określonym środowisku.

Czym różni się biocenoza od ekosystemu?

Biocenoza to zbiorowisko organizmów, a ekosystem obejmuje także ich środowisko abiotyczne.

Funkcje biocenozy

Utrzymywanie równowagi w ekosystemie, cykl obiegu materii, tworzenie sieci troficznych.

Czym jest sukcesja ekologiczna?

Proces zmian w strukturze biocenozy w odpowiedzi na zmiany środowiskowe.

Uzupełnij zdanie: W sukcesji pierwotnej pierwszymi organizmami są ___

organizmy pionierskie, takie jak mchy.

Czynniki wpływające na biocenozę

Klimat, gleba, dostępność wody oraz interakcje między gatunkami.

Prawda czy fałsz: Biocenoza jest statyczna.

Fałsz, ponieważ biocenoza ciągle się zmienia w odpowiedzi na czynniki zewnętrzne.

Co to jest nisza ekologiczna?

Rolą i położeniem danego gatunku w biocenozie, w tym jego wymaganiami i interakcjami.

Jakie są typy interakcji w biocenozie?

Drapieżnictwo, konkurencja, mutualizm, komensalizm, pasożytnictwo.

Czym jest biotop?

Specyficzne środowisko, w którym żyje biocenoza, określające warunki życia organizmów.

Jakie są przykłady biocenoz?

Lasy, łąki, zbiorniki wodne oraz ekosystemy miejskie.

Rola detryty

Detryty są źródłem materii organicznej dla organizmów saprofitycznych w biocenozie.

Czym jest dynamika biocenozy?

Odnosi się do zmienności i stabilności populacji oraz ich interakcji w czasie.

Jakie są skutki wprowadzenia gatunków inwazyjnych?

Zaburzenia w równowadze biocenozy oraz wyginięcie rodzimych gatunków.

Jakie są przykłady sieci troficznych?

Łańcuchy pokarmowe: producent → konsument I rzędu → konsument II rzędu.

Co to jest schemat troficzny?

Graficzna reprezentacja relacji pokarmowych w biocenozie.